HPV bólusetning
Þar sem leghálskrabbamein myndast ekki án hááhættu HPV veirustofna geta bóluefni sem koma í veg fyrir HPV sýkingu einnig varið gegn myndun leghálskrabbameins. Tvö bóluefni eru nú á markaði sem vernda gegn 2 algengustu stofnum HPV, stofnunum 16 & 18 en þessir stofnar valda um 2/3 allra leghálskrabbameina og mörgum tilfellum af afbrigðilegum frumustrokum frá leghálsi. Auk þess ver annað bóluefnanna gegn sýkingum af völdum HPV stofnanna 6 og 11 sem valda flestum kynfæravörtum.
Rannsóknir hafa sýnt að bæði bóluefnin eru mjög áhrifarík til að koma í veg fyrir sýkingu með þeim HPV veirum sem þau beinast að og þau veita mögulega einnig takmarkaða vörn gegn nokkrum öðrum stofnum veirunnar.
Þessi bóluefni veita þó ekki vernd gegn öllum þeim veirustofnum sem geta leitt til leghálskrabbameins þannig að leghálskrabbameinsleit er enn nauðsynleg til þess að verjast krabbameinum sem aðrir stofnar valda.
Bæði bóluefnin hafa verið sniðin að því að koma í veg fyrir HPV sýkingu og veita því bestu vörnina ef þau eru gefin áður en HPV sýking getur orðið, t.d. barnungra stúlkna áður en þær byrja kynlíf. Að bæta þessari bólusetningu við þær sem þegar eru gefnar grunnskólastúlkum er þannig mikilvæg forvarnaráætlun til að verjast krabbameini.
Karlar geta einnig sýkst af HPV og þeir geta borið HPV smit til maka sinna. Verið er að rannsaka gildi bólusetninga til að koma í veg fyrir HPV sýkingu og sjúkdóm í körlum.
HPV bólusetning er mikilvæg framför í baráttunni gegn leghálskrabbameini. Skipuleg leghálskrabbameinsleit ásamt HPV bólusetningu mun veita árangursríkustu vörnina gegn leghálskrabbameini.
Á Íslandi hefur ráðgjafanefnd á vegum sóttvarnalæknis lagt til að hefja bólusetningu 12 ára stúlkna á árinu 2009. Ákvörðun um slíka bólusetningu er þó í höndum heilbrigðisráðherra sem hefur ákveðið að fresta slíkri bólusetningu a.m.k. um tvö ár vegna efnahags-aðstæðna.
